STEL-AVIVO

Mesaĝo de la

Ĝenerala Direktoro

de Unesko

Kun plezuro mi transdonas korajn salutojn al la partoprenantoj kaj organizantoj de la 85- a Universala Kongreso de Esperanto, kunveninta en Tel-Avivo sub la temo “Lingvo kaj

Kulturo de Paco”. Efektive, Esperanto estas lingvo de paco, kreita por forĝi kompreniĝon inter ĉiuj homoj.

Estas ege konvene diskuti pri “Lingvo kaj Kulturo de Paco” en la jaro 2000, proklamita de Unuiĝintaj Nacioj Internacia Jaro por la Kulturo de Paco. Unesko vidas lingvon kiel vere la ĉefan rimedon de dialogo, kaj dialogo akcelas interkompreniĝon. Lernado de lingvoj, de lingvoj de aliaj popoloj kaj aliaj kulturoj, estas valora kontribuo al “la laboro por antaŭenigi reciprokan konon kaj interkomprenon de popoloj”, kiel difinas la bazajn celojn de Unesko ĝia konstitucio. Lingvolernado malfermas la pordojn de komunikado kun aliaj kaj prezentas ŝancojn krei novajn ligojn de interkompreno kaj amikeco. Jen ankaŭ la kialo, pro kiu lastatempa rezolucio de la Interparlamenta Unio alvokas la ŝtatojn kuraĝigi siajn civitanojn lerni lingvojn. Lingvoj, kiel iloj por pacaj rilatoj inter la nacioj de la mondo, estas instrumentoj de kulturo de paco nun, kiam tutmondiĝo mallongigas distancojn kaj pliefikigas komunikilojn.

Estas evidente, ke por praktike realigi kulturon de paco, bazitan sur respekto al la vivo kaj digno de ĉiu homo, sur senperforto, sur kultura diverseco kaj sur dialogo sen fanatikismo, lingvo estas unu el la plej taŭgaj iloj. La fakto ke la lingvo de tiu ĉi internacia kon-

greso estas Esperanto, atestas pri la bona volo de ĉiuj partoprenantoj el tiom da landoj kaj pri la forto de la Esperanto-movado, kiu ĉiam aktivis por starigi kontaktojn inter diversaj popoloj, kontribuante al internaciaj kompreniĝo kaj paco per forigo de lingvaj baroj.

Ni gratulas Universalan Esperanto-Asocion pro tiu ĉi iniciato kaj, esperante ke la dialogo disvolvita ĉi tie helpos akceli la pacprocezon kaj amikajn rilatojn en tiu ĉi regiono, mi deziras al la Kongreso plenan sukceson.

Koichiro Matsuura

NULIGO DE TRANSPORTO

“AL” KAJ “DE”

LA KONGRESEJO

Pro teknikaj problemoj

la semajna transporto de la

hoteloj al la Kongresejo,

kaj reen, devis esti

NULIGITA.

Ĉiuj, kiuj mendis la bileton por tiu servo rericevos la monon.

Mesaĝo de d-ro

L. C. Zaleski-Zamenhof

Sinjoro Prezidanto, Sinjoro Vicurbestro de la gastema urbo Tel-Avivo, Gesinjoroj Honoraj Gastoj, Gesinjoroj Lokaj Komitatanoj,

Saluton al vi, estimataj gesinjoroj, saluton al vi, geamikoj, venintaj de tre diversaj proksimaj kaj malproksimaj lokoj sur nia terglobo, por kongresi, ĉe la sojlo de miljaroj, en la patrolando de popolo, ene de kiu la Iniciatinto de nia lingvo serĉis iam siajn antikvajn originojn.

Vi venis kongresi al la patrolando de Abrahamo, de Jakobo, de Moseo kaj de Kristo, sed ankaŭ patrolando de Hillelo, teologo vivinta tie antaŭ ĝuste du miljaroj, filozofo kies ideoj inspiris iamaniere la Zamenhofajn.

Vi venis al la sankta lando de tri grandaj religioj, lando de Dio, “kiun ĉiuj malsame prezentas, sed ĉiuj egale en koro (Lin) sentas”.

Vi alvenis tien en la Jaro de Kulturo de Paco, do, laŭ la difino de Unesko, jaro de la kompreno, de la toleremo kaj de la solidareco inter la popoloj kaj inter iliaj kulturoj. Kulturo de Paco, signifanta kulturon de valoroj, de kondutoj, gvidantaj senperforte al universala justeco garantionta al ĉiu ajn la vivantan realecon de homaj rajtoj. Kulturo de Paco, kontraŭstarante la minacon de pereo de la diverseco de nia spirita heredaĵo, kies postlason ni ŝuldas al la estontaj generacioj.

Vi venis por debati la rolon de la LINGVO ene de tiu KULTURO de PACO, debati la rolon de la LINGVO kiel vehiklo de la kultura diverseco, diverseco prezentanta substancan faktoron de la spirita riĉeco de la homaro. Vi venis por debati la rolon de la LINGVO NEŬTRALA, lingvo ne ambicianta anstataŭi iun ajn lingvon nacian, ŝirmon de nacia kulturo, tamen, en ĝia rolo de LINGVO INTERNACIA, kontribuanta al la kompreno kaj, pere de kompreno, al la toleremo de kulturo de la najbaro, LINGVO servanta tiamaniere la ĉefajn faktorojn de la KULTURO de PACO.

nia lingvo neŭtrala portas en si implicite la Zamenhofan idealon de toleremo kaj de la amikeco, de la frateco interhoma. La vortoj de lia “Preĝo sub la Verda Standardo”: ... kuniĝu la fratoj, plektiĝu la manoj, / antaŭen kun pacaj armiloj!/ kristanoj, hebreoj aŭ mahometanoj, / ni ĉiuj de Di’ estas filoj ... sonas tie ĉi ankoraŭ pli forte.

En la nomo de la familianoj Zamenhof mi deziras al la 85-a Universala Kongreso de Esperanto plenan sukceson kaj fortan eĥon tra la mondo, hodiaŭ, same kiel hieraŭ, kulturon de paco soifanta.

Mesaĝo de la Ĝenerala

Sekretario de Unuiĝintaj Nacioj

Estas por mi granda plezuro transdoni miajn plej varmajn bondezirojn al la 85a Universala Kongreso de Esperanto.

La komenco de nova jarmilo donas al ni unikan okazon por pripensi nian komunan destinon, en momento kiam ni estas interkonektitaj kiel neniam antaŭe. La avantaĝoj de tutmondiĝo estas evidentaj: pli rapida ekonomia kresko, pli altaj vivniveloj, novaj ebloj. Tamen komenciĝis reago, ĉar la distribuo de tiuj avantaĝoj ne estas tre egala kaj ĉar la tutmondan merkaton ankoraŭ ne ankras reguloj sur bazo de komunaj sociaj celoj.

La aparta rolo de Unuiĝintaj Nacioj en la nova tutmonda erao deriviĝas el la universaleco de nia membraro kaj niaj agadoj kaj el la komunaj valoroj kiujn esprimas nia Ĉarto. Estas nia tasko certigi, ke tutmondiĝo donu avantaĝojn ne nur al iuj sed al ĉiuj, ke paco kaj sekureco realiĝu ne nur por kelkaj, sed por multaj; ke ebloj ekzistu ne nur por privilegiuloj sed por ĉiu homo ĉie. Pli ol iam ajn Unuiĝintaj Nacioj estas bezonataj por transponti diferencojn inter ŝtatoj rilate al potenco, kulturo, grandeco kaj interesoj – servante kiel la loko kie oni esprimas kaj antaŭenigas la aferon de komuna homeco.

Dum via kunesto en Telavivo, memoru ke ĉiu el ni povas fari ion por ke nia unueca mondo estu pli bona mondo, kaj ke ĉiu el ni havas devon eluzi ĉiujn siajn eblojn. Unuiĝintaj Nacioj povas krei eblojn, sed ĝi ne povas devigi vin uzi ilin. Ĝi povas gardi pacon, sed gi ne povas devigi vin alproprigi ĝin. Ĝi povas helpi por identigi vojon al evoluado, sed ĝi ne povas sola laŭiri tiun vojon. Al vi, la popoloj de la Unuiĝitaj Nacioj, apartenas la tasko “kapti la tagon” kaj plej multe eluzi, por la bono de plej multaj homoj, la eblojn kiujn prezentas tiu ĉi nova epoko. En tiu spirito, mi deziras al vi plenan sukceson.

(La lasta frazo estis en Esperanto la ceteraj estas tradukitaj de la angla).

Emfazoj de la malferma parolado de Kep Enderby,

prezidanto de UEA

Mi volas sugesti ke, kaj simbole kaj loke, tiu ĉi Tel-Aviva kongreso estas elstara evento, kaj por UEA kaj por Esperanto ĝenerale. Ĝi ne nur daŭrigas la politikon de UEA kongresi en tiom da landoj tra la mondo kiom eblas, kaj farante tion, elmontri la uzon de Esperanto kiel utila helpilo en la praktikaj aferoj de la nuntempa mondo, sed ankaŭ, almenaŭ simbole, identigi Esperanton kun ĉiuj aliaj personoj de bonvolo kiuj strebas havigi pacon tra la mondo.

Por iuj el ili aparte, tiu kongreso estas emocia kaj grava evento ĉar la inicianto de Esperanto, d-ro Zamenhof estis judo kaj fieris pri sia judeco.

Tute aldone al tia emocia ligo de d-ro Zamenhof al la kongreso, elstara ekzemplo de la laboroj de UEA estis la seminario kiu okazis antaŭ kelkaj tagoj en Amano, Jordanio, kun la temo “Tutmondiĝo kaj la arabaj landoj”.

Sekvas de tio ke la fundamenta pravigo de niaj klopodoj, eĉ pli grava ol la disvastigo de Esperanto mem, estas la celo helpi plipacigi rilatojn inter diversaj popoloj de la mondo. Mi ne konsideras herezaĵo diri ke la disvastigo de Esperanto mem estas nur grava ilo por tion fari.

Multaj supraĵaj pensantuloj opiniemas ke lingvo estas nur komunikilo inter homoj. Lingvo sendube estas tia, sed ĝi ankaŭ estas multe pli ol tio. Aliaj akceptas ke lingvo estas pli ol nur komunikilo kaj opinias ke por plenigi la signifon, sufiĉas aldoni ke ĝi ankaŭ estas identigilo de malsametnaj aŭ malsam- naciaj popoloj. Mi volas sugesti ke tiuj lastaj opinioj ankaŭ subtaksas la tutan veran rolon de lingvo.

Mi devas diri ke mi opinias ke niaj kritikantoj ofte pravas: ke unu el la kialoj por nia manko da sukceso estas la fakto ke ni agas kvaza" ni kredas ke regon de Esperanto sole sufiÊas por solvi la problemojn de la mondo. Niaj tiaj plendoj ĝenerale falas sur surdajn orelojn. Aspektante kiel utopiemaj idealistoj, pacamantoj al kiuj mankas praktikaj rimedoj nepre ne sufiĉas. Mi scias ke tio ne estas vero sed tio ja estas la apero kion ni prezentas tro ofte al nia ĉirkaŭanta neesperanta mondo. Kiel komunumo kiu ankaŭ estas movado, iel, ni devas salti kvalite el nia nuntempa situacio por atngi novan etapon en nia evoluo,

Saluto de Amri Wandel,

prezidanto de LKK

Estimataj gastoj, karaj geamikoj,

En 1967 devus okazi UK en Tel Avivo. Pro la tiama milito tiu kongreso ne okazis. Unu salono de nia kongresejo portas la nomon de la prezidanto de ĝia LKK, mag. Isai Dratwer. Tridek tri jaroj pasis ĝis UEA kaj la Israela E-movado aŭdacis reprovi organizi UKn en Israelo. Tio estis kuraĝa decido de UEA pro la risko, sed necesa por montri ke UEA estas vere tutmonda. Ĉi foje la kongreso okazas, ne en la ombro de milito sed kun la espero de pacnegocoj. Ĝi estis kuraĝa decido ankaŭ por la Israela movado, kiu laŭ iuj ne estas sufiĉe forta por okazigi UKn. Tamen, tiu ĉi kongreso ne povus okazi sen la entusiazmo kaj la sindonema laboro de malgrada teamo de la LKK. Nome de la LKK mi kore bonvenigas vin al la 85a kongreso de Esperanto en la urbo Tel Aviv. Ĝuu la kongreson, la urbon kaj la landon!

PROGRAMŝANĜOJ

KONGRESA TEMO 2 (Wandel) ŝoviĝas unu horon pli poste kaj okazos la 27-an de la 14h30 ĝis 15h30 h en la salono Hodler.

LA POTO: Pro la limigita kvanto da spektantoj necesas akiri (senpagajn!) biletojn por la teatraĵo “La poto”, kiu okazos: vendredon je la 20h00 en la salono Zamenhof kaj dimanĉon je la 16h00 en la salono Cvetkova (domo Ŝalom Alejĥem). La biletojn oni povas ricevi ĉe la Informejo.

La busoj al la domo Ŝalom Alejĥem ekiras de la Kongresejo je la 15h00 .

KUNVENO PRI

LA KULTURPOLITIKO DE UEA

Ĉeestas 30 homoj, gvidas Michela Lipari.

Post prezento de la kultura agado de UEA (eldonado, Belartaj konkursoj, Serio Oriento-Okcidento), kaj de festivaloj kiel KAFE en Francio, aŭ KEF en Skandio, sekvis diskuto ĉu UEA devas aŭ povas havi kulturpolitikon; kiel ĝi povas influi - Ĉar Unesko mem ŝanĝis sian ideon pri kulturo. Ni eventuale dediĉu Universalan Kongreson al nia propra kulturo, espergante la esperantistojn. Ni ankaŭ instigu la esperantistojn sendi librojn al malpli favorigitaj kluboj tra la mondo. UEA subtenu la iniciatojn (vidbendoj pri teatraĵoj, kompilado de tradukaĵoj, ktp). Ĉar sola estrarano ne povas ĉion fari, kunlaborantoj estas bonvenaj.

(k.n. 482)

ĉu Vin interesas Astronomio?

La Astronomia Esperanto-klubo (AEK), kiu aĝas nur 6 monatojn, jam kunigas 40 membrojn en 16 landoj.

Dum la UK ni kunvenos ĉe la sekvaj programeroj:

Ĵaŭde, 12h45 (Maschler) IAdEM

Vendrede, 14h00 (Lapenna) Prelego de Prof. Amri Wandel (enkadre de Kongresa Universitato)

Vendrede, 15h00 (Olswanger) ISAE

Lunde, 14h00 (Maschler) Fondkunveno de la AEK!

Kaj ekster la kongresejo - vizito al Astronomia Observatorio, noktoĉiela observado.

PETU NIAN ĴUS APERINTAN “Astronomian Almanakon 2000”